Hierdie is die LitNet-argief (2006–2012)
Besoek die aktiewe LitNet-platform by www.litnet.co.za

This is the LitNet archive (2006–2012)
Visit the active LitNet platform at www.litnet.co.za


 
Menings | Opinion > SeminaarKamer | Seminar Room > Nuusbrief: Vrye Woord

Die ANC se aanslag op skrif – 24/12/2010: Die “Rooi Gevaar” vir persvryheid


2011-01-06

24.12.2010


Die “Rooi Gevaar” vir persvryheid: Ope brief aan Jeremy Cronin



Beste Jeremy

Jy was al in die verlede vriendelik genoeg om persoonlik op Vrye Woord se navrae te antwoord en ons skryf dus graag aan jou persoonlik as digter en denker, al is jy nie die amptelike woordvoerder van die SAKP nie.

Dit was nogal ’n teleurstelling dat julle party julle posisie oor ’n mediatribunaal verander het. In julle nuusbrief sê julle die parlement behoort ingryping in die mediabedryf ernstig te oorweeg. “Dit sluit die idee van ’n mediatribunaal en ander transformerende ingrypings in.” Watter ander?

Vroeër het julle egter in ’n verklaring gesê daar is veel dringender kwessies as so ’n tribunaal wat aandag moet kry. Dit het nogal geklink asof julle nie teen COSATU se standpunt ten gunste van spraakvryheid is nie. En nou?

Jy het aan ons geskryf dat jy nooit sensuur ondersteun het nie, en tog is jy ten gunste daarvan om die media se monde op verskillende maniere te help snoer. Hoe rym dit?

Veronderstel dat daar wel ’n “verskerpte aanval” op die ANC is, soos julle beweer. Is dit nie juis goed vir ’n gesonde demokrasie as ’n party met bykans ’n tweederde-meerderheid op hulle tone gehou word nie? Waar julle wel “onregverdig” aangeval word, is daar mos verskeie maniere om dit reg te stel, soos in die betrokke koerant self of in die hof. Dit kan ook lonend wees; kyk maar na die Groot Leier se lastereise.

Oor julle argument dat regstellings te laat en te afgewater gepubliseer word, kan mens bloot daarop wys dat dit wêreldwyd die praktyk is. Ek weet van geen koerant wat op die voorblad uitbasuin dat hy verkeerd was nie.

Daar was letterlik internasionaal verontwaardiging en protes oor die ANC se planne om mediavryheid en inligtingsverspreiding aan bande te lê. Ek hoef nie vir jou te herhaal wat die argumente is teen ’n tribunaal wat deur die ANC ingestel, aangestel en op talle maniere beheer kan word nie.

Die aandrang op ons vryheidsregte is ook in ooreenstemming met artikel 19 van die Universele Verklaring van Menseregte dat almal die reg op vrye mening en uitdrukking het, en om inligting te vind, ontvang en deur enige media mee te deel.

Ons het reeds verklaar ons beskou onsself as ’n bondgenoot van die media en glo dat ’n vrye en ongebonde media noodsaaklik vir ’n gesonde demokrasie is. Ons is saam met hulle daartoe verbind om korrupsie en wanpraktyke by die regering en ander maghebbers bloot te lê.

Wat vir Vrye Woord vreemd is en sal bly, is dat jy as ’n bekroonde skrywer op enige manier kan saamgaan met die konsep dat spraak- en inligtingsvryheid verder aan bande gelê moet word as wat tans die geval is.

Waar ons as Vrye Woord wel volledig met die SAKP kan saamstem, is julle onderneming om julle in 2011 te beywer van ’n mediabedryf wat die meerderheid Suid-Afrikaners in hulle eie tale verteenwoordig en nie net in Engels nie. Ons sal slegs een voorwaarde hê: dat die bestaande media nie in die proses ondermyn word nie.

Ons het opgemerk hoe daar in die ANC-besprekingsdokument oor mediatransformasie spesifiek die aandag op Afrikaanssprekende eienaarskap gevestig is.

Mag die ideaal van meer tale nooit verflou nie, maar jy sal ook besef hoeveel struikelblokke daar is. Ek het as hoof van die Sentrum vir SA Letterkundenavorsing by die RGN gesorg dat ons die enigste instansie was wat nog ooit na al die letterkundes in die elf verskillende tale probeer omsien het. Ons het ’n reeks jaarboeke oor hulle gepubliseer. Dit was ’n opdraande stryd, omdat dit hoofsaaklik “voorskryfbare” letterkundes was, wat nie beteken ons moet ophou probeer nie.

Jy kan moontlik vir kameraad Malema in die oor fluister dat ons die Aurora-myn van kamerade Zuma en Mandela kan nasionaliseer om vir ’n Tsonga-koerant te betaal. Ons weet natuurlik wat jou standpunt oor die gek nasionaliseringsvoorstel is, en waardeer dit.

’n Drukgroep soos Vrye Woord waardeer trouens enige kritiek vanuit die magtige en geslote ANC-geledere. As ontvanger van ons nuusbrief weet jy waarskynlik dat ons die onthullingsblad WikiLigni gestig het om volgens die voorbeeld van WikiLeaks geheime oop te krap, veral van die ANC, maar bepaald ook van die SAKP as hulle weer tekens van die destydse “Rooi Gevaar” begin toon. Na WikiLeaks gaan al die kamerade seker baie versigtiger met hulle e-pos wees. Vrye Woord kan jou darem verseker dat niks van jou gaan uitlek wat uitsluitlik vir ons ore bedoel is nie.

Dit is die regte tyd om jou en jou geliefdes die heerlikste en vreedsaamste Kerstyd toe te wens.

Vriendelike groete

Charles


Redaksionele skuiwe

Breyten Breytenbach en Etienne van Heerden het versoek om nie meer formeel redaksionele raadgewers te wees nie, hoofsaaklik omdat hulle nie tyd kry om kommentaar te lewer nie. Breyten beweeg in verskeie lande rond om te doseer en lesings te lewer, en Etienne het naas LitNet nog sy professoraat – en albei probeer nog skryf ook! Hulle bly egter lede van ons kleiner gespreksgroep. Ons bedank hulle vir hulle bydraes van die verlede en die hede.

Ons verwelkom graag Jeanette Ferreira en Pieter Haasbroek as redaksionele raadgewers. Hulle is lank reeds geesdriftig by Vrye Woord betrokke.

 

 

Terug na die nuusbrief-inhoudsopgawe | Back to newsletter index